گیربکس صنعتی وظیفه تبدیل نیرو را به حرکت مکانیکی دارد. جعبه دنده ها باید گشتاور و سرعت دورانی را برای استفاده مشخصی تامین کنند. در گیربکس های تامین انرژی و نیرو از طرق مختلف ممکن است صورت پذیرد. در واقع در شفت ورودی به گیربکس است که توان تولید شده از منابع مختلف به صورت […]
گیربکس صنعتی وظیفه تبدیل نیرو را به حرکت مکانیکی دارد. جعبه دنده ها باید گشتاور و سرعت دورانی را برای استفاده مشخصی تامین کنند. در گیربکس های تامین انرژی و نیرو از طرق مختلف ممکن است صورت پذیرد. در واقع در شفت ورودی به گیربکس است که توان تولید شده از منابع مختلف به صورت گشتاور به گیربکس منتقل می شود. این انرژی میتواند توسط الکتروموتور ، موتور دیز ، موتور بنزینی و حتی توربین بخار تامین شود. در ادامه با ما همراه باشید تا انواع گیربکس صنعتی و نحوه عملکرد آن را برای شما شرح دهیم.
گیربکس را در زبان فارسی جعبه دنده می‌نامند. وظیفه گیربکس صنعتی ایجاد سرعت دوران و گشتاور است. این امر با تغییر نسبت های داخلی جعبه دنده  صورت می پذیرد. به طور کلی گیربکس ها را میتوان به 2 دسته کاهنده و افزاینده تقسیم بندی کرد.
گیربکس های کاهنده: اکثر گیربکس ها از نوع کاهنده هستند. این جعبه دنده ها با قرار گیری بین محرک و متحرک باعث ایجاد دور مورد نیاز میشوند.
گیربکس های افزاینده: اگر بخواهیم با گشتاور کمتر به سرعت بیشتری دست پیدا کنیم باید از این نوع گیربکس استفاده کنیم. این جعبه دنده ها در صنایعی مثل توربین بادی یا پالایشگاه کاربرد دارد.
انواع گیربکس های صنعتی بر اساس عملکرد و نوع قرارگیری دنده ها به مدل های مختلفی تقسیم می شود. از نظر متخصصین مجموعه رها گیربکس که یکی از تولید کنندگان بزرگ گیربکس در ایران و در استان اصفهان است، جعبه دنده های زیر پرکاربردترین انواع گیربکس هستند:
پر مصرف ترین نوع جعبه دنده ها نوع حلزونی است. اجزای آن یک ماردون فولادی بسیار مستحکم است به همراه یک چرخ دنده حلزونی شکل. به این گیربکس مکعبی هم هم گفته می شود. حرکت سینماتیکی این جعبه دنده از همین دو قطعه ماردون و چرخ دنده تشکیل می شود.  ساختار و زاویه خروجی این گیربکس به گونه ای است که کارکرد آن نرم و در بالابرها و آسانسور ها استفاده فراروان دارد. ویژگی دیگر آن عدم برگشت پذیری در نسبت تبدیل بالای 30 است. این جعبه دنده را میتوان در 8 حالت مختلف نصب کرد که باعث سهولت کار می شود.
ساختار این نوع از گیربکس ها مارپیچ است که به آن هلیکال نیز میگویند. نوه این جعبه دنده ساده است ولی دارای امتداد پروفیل مورب نسبت به امتداد شفت است. با حرکت یک نقشه در امتداد سطح دنده انتقال نیرو در این گیربکس صورت میگیرد. این جعبه دنده دارای صدای بسیار کرم و حرکت نرم چرخ دنده هاست. بنابراین در دور و توان بالا از این مورد استفاده میگردد. عملکرد این گیربکس صنعتی به این شکل است که دور را کاهش میدهد که در نتیجه باعث افزایش گشتاور می شود. برای اتصال این جعبه دنده میتوان از از مدل پایه دار ، فلنچ دار یا اینکه ترکیب هر دو استفاده کرد.
گیربکس آویز ویژگی چند محوره بودن را داراست. این ویژگی باعث می شود که نسبت های تبدیل بالایی داشته باشد. همچنین این جعبه دنده قابلیت ایجاد گشتاور های بالا را نیز دارد. در نتیجه از این گیربکس میتوان برای دستگاه میکسر یا سیستم های محرک خطی مانند جرثقیل سقفی استفاده کرد. ساختار چرخ دنده های این جعبه دنده مانند هلیکال است.
به دلیل روغن کاری این چرخ دنده ها با حجم روغن بالا ، ظرفیت حرارتی این جعبه دنده ها نیز افزایش پیدا میکند که در نتیجه عمر گیربکس را افزایش میدهد. روغن در این مورد عملکرد خنک کننده را دارد مانند آب در رادیات ماشین.
کرانویل پینیون ترکیبی از چرخ دنده های هلیکال و دو چرخ دنده دیگر است. این گیربکس توانایی انتقال گشتاور در زاویه 90 درجه را داراست. برای انتقال نیرو به صورت متعامد و غیر متعامد باید دنده ها را در دو سطح مورب درگیر کرد. بنابراین باید پروفیل دنده های مخروطی مارپیچ را به صورت همزمان درگیر کرد که باعث می شود گشتاور بالا بدون اصطکاک و صدا ایجاد کرد.
اگر فضای کمی داشته باشیم و تنوع عملکرد ما زیاد باشد باید از گیربکس خورشیدی استفاده کرد. این جعبه دنده توانایی بسیار بالایی در فضای محدود دارد. در صنایع نوین این جعبه دنده مورد استفاده قرار میگیرد . نوع چرخ دنده های آن به صورت تک استیج یا چند استیج طراحی می شود. در این نوع گیربکس ها امکان بدست آوردن دور های ایده آل در محدوده بین 5/0 تا 800 دور در دقیقه قابل دستیابی می باشد. نسبت تبدیل در هر طبقه گیربکس بین 3 تا 7 متغیر است.
در بعضی از صنایع نیاز است تا دور الکتروموتور بدون ایجاد گشتاور قبل از ورود به گیربکس کاهش یا افزایش داشته باشد. وظیفه این کار بر عهده ابزاری به نام گیربکس دور متغیر است. گیربکس دور متغیر بر اساس نوع طراحی به دسته های زیر تقسیم بندی می شود:
این جعبه دنده توانایی تحمل شک های بسیار زیاد را داراست . یکی از کاربرد های این گیربکس استفاده در موتور های سرو است. توانایی تحمل بار های سنگین باعث می شود که در صنایع مختلف از این گیربکس صنعتی استفاده شود. این جعبه دنده لقی یا blaklash  ندارد و از نظر ظاهری نیز شبیه به گیربکس خورشیدی است اما دنده پینیون د راین جعبه دنده وجود ندارد و به جای آن از بلبرینگ استفاده می شود.
در این مقاله شما با انواع گیربکس صنعتی آشنا شدید و متوجه شدید که هر کدام از آن ها چه کاربردی دارد. امروز در تمامی کارخانه ها عملکرد دستگاه ها مبتنی بر عملکرد صحیح جعبه دنده است. اگر شما به عنوان مدیر یک مجموعه صنعتی در حال فعالیت هستید باید توجه ویژه ای به گیربکس ها داشته باشید و برای سرویس دهی و اورهال منظم آن برنامه داشته باشید تا عملکرد مجموعه دچار اختلال نشود. همچنین شما میتوانید سروی دهی جعبه دنده های دستگاه های خود را به یک مجموعه حرفه ای و با تجربه بسپارید و آسوده خاطر باشید که دستگاه ها بدون عیبی به عملکرد صحیح خود ادامه خواهند داد.



آژانس خبری فناوری Technology news agency (به اختصار تکنا Techna) سال 1389 با مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با نام تکنولوژی نیوز (tech-news.ir) تاسیس شد و از بهمن 1392 فعالیتهای خود را بطور جدی آغاز کرد. تکنا در طی این سالها توانست بیش از 10 هزار مقاله اختصاصی در حوزه علم و فناوری تالیف و ترجمه کند. تکنولوژی نیوز در سال 1398 به «آژانس خبری فناوری تکنا» تغییر نام داد. تکنا آژانس خبری مستقل و غیرانتفاعی میباشد و متعلق به هیچ یک از نهادها و دستگاه های دولتی نیست. رسالت ما انعکاس دستاوردها و رخدادهای داخلی و بین المللی حوزه علم و فناوری مانند رویدادهای زیست محیطی، نجوم، پزشکی، اختراعات، کشفیات، اخبار گجتها و… تحت قوانین جمهوری اسلامی ایران میباشد.

source

توسط digitalwebmaster